Azken egun hauek errutinarioak dira. Azterketen berrikusketan pasatzen ditut egunak ganbaran; edo egia erranda, bunkerrean. Bakar-bakarrik etxean, inoren presentziarik gabe. Ikasle orok ezagutuko du egoera hau. Egun guziek ber antza dute eta bulegoan jarria naizela, kafe bat eskutan, ikus ditzaket, leihotik begira, egunak joaten eta etortzen.
Hamabiak ttanko: zaharren modura, nire tupperware-aren xerka noa hozkailura. Gaurkoan ere, atzo arratseko hondarrak dira: irris hondar bat eta solomo zati bat. Berdea eskas duela, ilar biribil batzuk gehitu dizkiot platerari. Mikro-uhinean sartu, bi minutu eta erdi markatu eta botoia sakatu dut. Kanpotik platera itzultzen begiratzen dudala, presentzia bat sendi dezaket etxean. Ez dut berehala burua itzuli, badakit bakarrik naizela etxean eta atea bi itzuliz itxita dela. Baina norbait dago niri begira. Nik, ikusi ezean, senditzen dut. Hor dago: katua.
Momentutxo batez ahantzi egin dut katu bat dudala etxean. Katu diskretoa dugu, baina abila. Badaki jausten naizelarik, jateko ordua dudala eta berak ere berea duela. Eguna elkar ikusi gabe pasatzen dugu eta eguerditan ttanko beti agertzen da. Miau soila luzatu dit. Katurik ez duenak ez lioke atentziorik eginen miau horri, eta fereka xume bat eginen lioke. Nik eta katuak, ordea, soinu soil baten bidez ulertzen dugu elkar. Kasu honetan ulertu dut: jan nahi du. Bere kroketa gustukoenak hartu, arrainezko horiek, eta haren katiluan eman dizkiot. Mikro-uhineko ding-a entzun eta biok, hura lurrean eta ni mahaian, jaten hasi gara.
Zer inporta zaio lansari baten beharra, dena ahora emana bazaio. Zer inporta zaio gerla ate joka bada, bere arratseko ferekak baldin baditu
Katu baten bizia errutinarioa da: jin, jan, joan. Horrela pasa ohi ditu egunak. Lan gogorra egiten du, ez uste izan. Bere lurraldearen babesa segurtatu behar du. Horretarako, hainbat aldiz egunean, etxearen itzuliak eginez, bere usaina uzten du, bere eremua markatzeko. Bere espezieko bat ikusiz gero kanpoan, ulertarazten dio, hitzik gabe, telepatiaz, hemen bere gotorlekua dela eta ez dela ongi etorria.
Izan ere, nik ez dut sekula horrela ikusi katuaren “lana”. Alfer bat dela pentsatu dut beti, eta goizegi erretreta hartua duela. Sortzetik erretretan. Kontua da hamar urte dituela eta katuen araberako adinera pasatuz 56 urte egin dituela. Zahartzen ari da katua. Horregatik, beti lo dakusat. Loak jota ikusten dut edozein posizio eta lekuetan. Ikusten diodan kezka bakarra da beharrezkoak zaizkion hamabost lo orduak burutzea. Alta, ez du kezka bakarra, euria eginez gero, ezegonkortu xamar dabil. Bere eguneko birak ezin burutuz dabil. Ez baitu busti nahi. Hau bai arazo galanta.
Hala ere, harritu nau. Goiz honetan, katuak txori bat ekarri dit ahoan zintzilik. Miau –tori–.
Opari bat? Errekonozimendu bat? Erakutsi dezan zein ehiztari ona den? Erakutsi dezan ez duela soilik lo egiten? Ala nire eskertzeko? Bai, hori da, nire eskertzeko. Plazer egin dit, baina txori bat hil du, plazera pena bihurtuz.
Hori dena dut maite katuaren gain. Sinpletasuna. Izaki basa. Baina ororen gainetik munduarekiko inozentzia hori. Zer inporta zaio lansari baten beharra, dena ahora emana bazaio. Zer inporta zaio gerla ate joka bada, bere arratseko ferekak baldin baditu. Zer inporta zaio gizartearen exijentziak, bera nahi dena senditzen bada. Ez dut esperantza galtzen. Nik ere horrelako bizia nahi dut. Nahiz ez budista izan, sinetsi nahi dut, animali batengan berraragiztatu gaitezkeela. Nik ere katua izan nahiko nuke.
Johane Larre Salaberri
