Hamabost egun joan dira Donostian kopako ospakizunak egin zituztenetik. Han eta hemen azaldu diren iritzi gutxi batzuk salbuetsita, herri honetako politikari euskaltzale, eragile eta iritzi-emaileak isilik daude, anestesiatuta. Garaiotan euskararen kontrako oldarraldien aurrean hainbeste haserretu diren horiek mutu geratu dira.
Kopako finalaren astean, Eider Mendozak, Euskadi Irratiko kazetariaren galderari erantzunez, Realak herria beste inork eta ezerk ez bezala batzeko gaitasuna duela esan zuen. Hori entzunda, ezetzean hasi nintzaion neure buruari: “Politikariek hausten duzuena Realak batu behar ote du? Zein herri proiektutan, baina? Zein hizkuntzatan?”.
Larunbat gauean lau bat orduz Sevillan bildu ziren hogeitaka mila zalek, txistu-hots, kantu, ikur eta abarrekin, munduari erakutsi zioten hemengoak ez garela hango, hemen beste zerbait garela eta izan nahiko genukeela. Taldean ibiltzeak ematen duen lainezan babestuta, jakina.
Astelehenean, ordea, nire baitako galdera erretorikoari ustekabeko erantzuna eman zion Aritz Elustondok.
Marrero, Oiartzabal, Matarazzo, Elustondo bera… euskara hutsean aritu ziren, balkoian, agintarien aurrean. Mezu instituzionala, beraz, euskaraz. Txalotzekoa da Mikelek, Unaik, Aritzek berak, euskararen aldeko “hautua” egin izana. Matarazzorena ere bai, jakina, baina gazteleraz edo euskaraz ahalegin bera egin behar zuenez, entrenatzaile ona izateaz gain, gizon argia dela erakutsi zuen. Keinu horrekin euskaldunak betiko bereganatu ditu New Jerseykoak. Eta kontrakoa Aritzek, balkoitik jaitsi ondorengo jardunarekin.
Reala ezer irabazten ikusi ez duen belaunaldi oso bati Aritzek, bere hautu okerrarekin, gauza garrantzitsuak gazteleraz kontatu behar direla adierazi dio
Erakundeen aurreko ekitaldia bukatu ondorengo guztia gaztelera hutsean egin izana etsigarria da. Eta herriarentzat hizketan hasi, barkamena eskatu eta gaztelera hutsean aritzea normala dela uste izatea asimilazioaren seinale. Euskara, etxetik datorkion hizkuntza, txikiegi iruditu eta besteenean eroso eta handi sentitu. Buru apur bat duen asimilatuak ere badaki, itxura egiteko bazen ere, bi eletan edo hirutan egitea zela zuzenena. Eta horrekin aski ez eta gazteleraz bera bezain ondo moldatzen ez omen den taldekide bat burlaizez aurkeztu, gainera!
Ausardia behar du 100 mila lagunen aurrean mikrofonoa hartzeko. Mundua zuri begira eta zuri entzunez, ordubetez jainko bihurtuta. Zenbat eta onarpen handiagoa jaso, jainkoago. Beraz, euskararen mundu txikia baztertu eta denok ulertzen omen dugun hizkuntzara jo, "mundu zabalera" iristeko. Garai bateko "háblame en cristiano" Beasaingo seme baten ahotan, berak hala hautatuta.
Reala ezer irabazten ikusi ez duen belaunaldi oso bati Aritzek, bere hautu okerrarekin, gauza garrantzitsuak gazteleraz kontatu behar direla adierazi dio eta, lehenaz gainera, bazka eman euskara gutxiesten ari diren sindikatu, komunikabide, epaile eta abarrei. Euskara sukalde zokoan erabiltzeko hizkuntza dela, alegia, ez gaituela munduan kokatuko.
Eta bitartean, euskal politikari, eragile eta iritzi-emaileak isilik. Realaren kontra ezer esan? Botoak arriskuan jarri? Jarraitzaileak eta irakurleak edo auskalo zer galdu?
Realak batu egiten du, bai, kontra egiteko ikaraz bizi baikara!
Juanan Legorburu