Zenbat gertakari esanguratsu sartzen dira hilabete batean? Gurutzatzen diren zenbat krisi ikusarazi ditu martxoak?
Petrolioaren prezioari buruzko titularrak. Beste gerra bat –orain Iranen–, eta eragin ditu petrolioaren hornidura globalaren etenaldia, prezioen igoera handiak eta inflazio energetikoa. Erakutsi digu, berriro ere, erregai fosilekiko daukagun egiturazko mendekotasuna. Baina ikusten ari garena ez da krisi energetikoa besterik gabe. Elkarrekin mantendu ezin diren bi errealitateren arteko talka baizik: sistemaren krisia eta bizitzaren krisia.
Sistemaren krisia da azalak okupatzen dituena. Kezka da gasa edo gasolinaren prezioa igotzen ote den, merkatuek dar-dar egiten duten edo hazkunde ekonomikoa arriskuan dagoen. Gizon txuri eta boteretsuen –nahi duena egin dezaketela uste duten horien– aurpegia du krisi horrek. Gerrak, autoritarismoa eta giza eskubideen urraketari lotua dagoena. Ez zaigu mundu hori gustatzen.
Txanponaren beste aldean, ordea, bestelako errealitatea dago. Albistegirik irekitzen ez duena. Bizitzaren krisia, alegia. Faktura ordainezinak, etxe hotzak, ezinezko erabaki ezinezkoak: berotzea edo jatea. Ez da upeletan neurtzen, gorputz nekatuetan baizik. Izan ere, energia garestitzen denean, bizitza ez da gelditzen: norbaitek berrantolatu behar du. Denak huts egiten duenean, norbaitek konpentsatzen du. Eta ia beti berdinak dira. Emakumeak, gehienetan migratuak eta egoera prekarioan daudenak.
Irango gerrak energia-hornidura tenkatzeaz gain, premiazko bereizketa bat egin eta hausnartzera bultzatzen gaitu. Sistemaren krisiak konponbide azkarrak eskatzen dituelako: inbertsio gehiago, erauzketa gehiago, ibilbide berriak, teknologia gehiago. Ezer ez aldatzeko behar dena. Baina bizitzaren krisiak beste zerbait eskatzen du. Erritmoa jaisteko eskatzen du. Mendekotasuna murrizteko eskatzen du. Ekonomia benetan axola duenaren inguruan berrantolatzea eskatzen du: bizitza duinei eustea. Ez da kasualitatea ideia horietako asko ekofeminismoaren erdigunean egotea: interdependenteak garela, zaintzak behar ditugula eta mugak dituen planeta baten mende gaudela onartzea.
Beraz, galdera ez da nola atera krisi energetiko honetatik –baita ere–. Galdera da: bi krisietatik, zeinetatik atera nahi dugu?
Has gaitezen apirilean, maiatzean, ekainean... petroherriari aurre egiteko urratsak zeintzuk izan behar diren adosten
Otsaila Irango petrolioaren kontrola disputatzeko gerraren hasierarekin eta Petronor birfindegian izandako istripuaren ondorioz isuritako benzenoarekin itxi genuen. Egungo gizarte eta krisiaren aurpegi gordinena erakutsita: natura, bizidun eta pertsona ororen gainetik mundua kontrolatzea nahi duten agintari autoritario, burges, faxista, gizon txuri supremazisten espresio gorenarekin. Energia fosilekin sostengatzen den joko zelaia, portzierto. Guk ez dugu beraien mundu hori maite. Jakin badakigulako, bestelako mundu bat desiratzea eta eraikitzea posible dela; eta hala erakutsi dugu kaleetan azken hil honetan. Elkargurutzaturik dauden krisiei erantzunez:
Martxoaren 8an, EHko Mugimendu Feministak Beste Mundu bat Feminismotik: frente a los sistemas de dominación: lucha y organización lemapean egin zituen mobilizazioak.
Martxoaren 17ak greba orokorra ekarri zuen. Gutxieneko soldata 1.500 euro, aberastasuna banatu bizitza duinak izateko denontzat aldarrikatuta.
Martxoaren 21ean, Arrazagatiko Diskriminazioa Ezabatzeko Nazioarteko Egunak faxismoaren gorakada salatu, eta talde neonazi eta supremazisten jarduera eta diskurtsoen zigorgabetasunaz ohartarazi zuten.
Martxoaren 30, etxeko langileen nazioarteko eguna. Ikusezinak badira ere, gure gorputzak eta bizitzak sostengatzen dituzte eta oinarrizko lan baldintzak eta eskubideak aldarrikatzen jarraitzen dute.
Martxoaren 29 osteko Korrikaren aje emozionalarekin jarraitzen dugu gehienok, euskara eta kultura gutxituak bai sartzen direlako desiratzen dugun bestelako mundu horretan.
Martxoa joan da ta… bagabiltza poliki-poliki pausoak ematen, eraiki nahi dugunaren gainean lanean. Baina guztion bizitzak sostengatzeko gizartearen energia metabolismoan ezinbesteko aldaketak eman behar dira. Hasteko, erregai fosilak alboratzea iraultzailea behar du izan eta halabeharrez energia berriztagarrietan oinarritu beharko da mundu berri hori. Bere konplexutasun eta kontraesan guztiekin. Has gaitezen apirilean, maiatzean, ekainean... petroherriari aurre egiteko urratsak zeintzuk izan behar diren adosten. Azpiegitura berriztagarriak, non, nola, nolakoak, zenbat eta zertarako behar ditugun ikertzen. Behar, beharko ditugu eta, txikiak eta handiak, eta bihurtuko dira gure paisaiaren parte. Horregatik, jar gaitezen eztabaidatzen zintzotasunez, bataila honetan ere badagoelako zer irabazi.
Alaitz Ajuriagerra Errekalde, Stop Fosilak sarea